На 29 октомври го одбележуваме Светскиот ден на Интернетот – датумот кога човештвото речиси случајно, ги испрати првите букви низ мрежата што ќе ја промени планетата.

Тоа се случило во 22:30 часот, во лабораторијата на Универзитетот во Калифорнија, Лос Анџелес. Професорот Леонард Клајнрок стоел зад грбот на младиот аспирант Чарли Клајн. На другата страна, во Истражувачкиот институт на Стенфорд, чекал програмерот Бил Дувал. Целта била едноставна: да се испрати зборот „login“.

Клајн почнал да куца. Прво „L“. Потоа „O“.
И тогаш системот паднал.

Две букви. Толку. Првата електронска порака во историјата била прекината токму во моментот кога почнала. Целиот збор „login“ стигнал дури еден час подоцна, откако системот повторно се стабилизирал. Од тие две букви и еден неуспешен обид се роди ARPANET – мрежата која подоцна ќе прерасне во интернетот што денес го користиме сите.

Не беше поетична порака. Не беше манифест. Беше „LO“ и пад на системот. А сепак, токму тој несовршен почеток го означи раѓањето на дигиталната ера.

Во 2005 година, на Светскиот самит за информациско општество во Тунис, Асоцијацијата на интернет корисници предложи 29 октомври да стане Меѓународен ден на Интернетот. И стана. Затоа што историјата не секогаш почнува со големи говори – понекогаш почнува со две букви и еден краш.

(Постои и уште еден датум што го славиме: 30 април – денот кога CERN ја направи World Wide Web технологијата бесплатна и отворена за сите. Но 29 октомври останува денот кога мрежата за првпат прозбори.)

Денес, кога испраќаме пораки за секунди, вреди да се потсетиме: сè започна со „LO“ и еден систем што одлучи да падне токму во историскиот момент.

новинар Никола.А

29/10/2026