Август и оваа година на љубителите на ноќното небо ќе им донесе еден од најубавите глетки што можеме да ги набљудуваме без телескоп. Персеидите, познатиот метеорски дожд која секоја година привлекува внимание кај набљудувачите ширум светот, ќе го достигне својот максимум во ноќта меѓу 12 и 13 август 2026 година.
Овогодишното набљудување би можело да биде особено добро бидејќи врвот на активноста се совпаѓа со младата Месечина. Тоа значи дека месечината ќе биде минимална, па небото ќе биде потемно, а послабите метеори полесно воочливи. Со ведро време и доволна оддалеченост од градските светла, и од Македонија би можело да се види вистинска мала претстава на небото.
Не ви треба телескоп, посебна опрема ниту големо познавање од астрономија. Доволно е да најдете што е можно потемно место, удобно да се сместите и да погледнете кон небото.
Метеорските дождови настануваат кога Земјата на својот пат околу Сонцето минува низ трага од честички што зад себе ги оставиле небесните тела, најчесто кометите. Кога тие ситни честички со голема брзина ќе влезат во атмосферата на Земјата, се загреваат и создаваат светлечки траги кои ги познаваме како „ѕвезди папалки“ или „дожд од метеори“.
Овој метеорски рој е познат повеќе од 2.000 години и е еден од најпознатите меѓу сите метеорски дождови. Името го добил по соѕвездието Персеј, од чиј правец метеорите навидум доаѓаат.
Кога е најдобро да се гледаат Персеидите од Македонија?
Персеидите се активни од средината на јули до крајот на август, но максимумот се очекува во ноќта меѓу 12 и 13 август 2026 година.
За набљудувачите од Македонија, најдобриот период ќе биде од полноќ до раните утрински часови, кога соѕвездието Персеј е доволно високо на небото и кога условите за воочување на метеорите се поповолни.
Во идеални услови, овие метеорски дождови можат да бидат многу богати. За 2026 година очекувањата се нешто поскромни, со проценка од околу 30 до 50 метеори на час во идеални услови. Сепак, и тој број може да приреди многу атрактивен призор, особено кога се набљудува од место без светлосно загадување.
Оваа година Месечината нема да го расипува погледот
Една од најдобрите околности за овогодишните Персеиди е фазата на Месечината. Максимумот на метеорскиот дожд се совпаѓа со младата Месечина, па ноќното небо ќе биде значително потемно отколку што би било за време на полна или посветла Месечева цикличност.
Тоа е важно бидејќи месечината може да го отежне набљудувањето на послабите метеори. Кога небото е темно, очите полесно регистрираат тенки светлечки траги кои инаку би можеле да останат незабележани.